Door uitgekiende fokprogramma's en de introductie van nieuwe fok uit alle hoeken van de wereld hebben er voor gezorgd dat de huidige Maine Coon in een breed scala van verschillende vachtkleuren en patronen voorkomt. Om al deze verschillen en variëteiten te onderkennen is het noodzakelijk om de bijbehorende termen te begrijpen. Eerst volgt een uitleg over de patronen.
Vachtpatronen
Patronen zijn combinaties van kleuren in een specifieke lay-out. In de basis zijn er zes variëteiten met verschillende variaties: Solid, Tabby, Bicolor, Tortieshell, tricolor en colorpoint.
Solid - Een van de eenvoudigste patronen om te herkennen is een vacht uit een kleur over het gehele lichaam van de kat. Als de kittens nog erg jong zijn kunnen er enkele haren zijn van een tweede kleur. Tijdens het opgroeien van het kitten verdwijnen deze haren en de kat heeft een en dezelfde kleur.
Tabby - Dit is de meest voorkomende vachtpatroon in het wild en heeft vier variëteiten: striped (mackerel), blotched (marbled), spotted, and ticked (agouti).
Bicolor - De term bicolor refereert naar een vacht bestaande uit wit en een andere kleur. Die andere kleur kan een solid of tabby variëteit zijn.
Tortie - Een consistente mix van zwart en rood of de verdunde kleuren blauw en creme creëert dit unieke vachtpatroon. Een kat met dit vachtpatroon (net als de tri-color) is meestal een poes. Tortie-katers zijn meestal genetisch niet in orde en vaak steriel. De tortie kan ook een tabby patroon weergeven. De zogenoemde tortie-tabby.
Tricolor - In de tricolor treffen we de kleuren wit, zwart, rood aan, of de verdunde kleuren blauw en creme. Het aandeel wit in de vacht en de verschillende manieren van verdeling determineert de uiteindelijke verschijning. Wanneer er weinig wit aanwezig is en de twee overige kleuren gemixt, kunnen we het patroon ook omschrijven als tortie met wit. Als het wit rijkelijk aanwezig is en de vlekken zwart en rood afzonderlijk zijn verdeeld spreken we van calico. (in de volksmond ook wel lapjeskat genoemd)
Colorpoint - Bij dit patroon is het gezicht, voeten en staart (tips/points) donkerder van kleur dan de rest van het lichaam. Dit patroon is temperatuur-gerelateerd - de koelere delen van het lichaam ontwikkelen een donkere kleur. Het contrast tussen de points en de rest van het lichaam kan variëren, maar blijft een van de makkelijkste te herkennen vachtpatroon. De points kunnen in verschillende kleuren en tinten, inclusief donker bruin (seal), rood, blauw en lilac.
Vachtkleuren
In navolging van de diverse patronen, gaan we nu kijken naar de verschillende kleuren die onze katten doen schitteren. Denk er aan dat de meeste van deze kleuren solid (egaal) of in een tabby-patroon voorkomen. Zij kunnen ook deel uitmaken van een bi-color combinatie. Tevens kunnen er enige verschillen zijn tussen de diverse kattenverenigingen met betrekking tot kleurdefinities en terminologie.
Wit - Dit is de enige kleur die altijd egaal (solid) is zonder een onderliggende tabby. Sommige witte katten kunnen doof zijn.
Zwart - Katten met een zwarte vacht hebben soms onderliggende tabbypatronen. Indien zwarte katten blootgesteld worden aan zonlicht kunnen ze donkerbruine vlekken vertonen.
Rood - Het gen voor de rode kleur is gelinked aan het Y-chromosoom. Dit is ook de reden dat rode katten meestal van het mannelijke geslacht zijn. Tevens is de rode kleur sterk verbonden aan het gen voor tabbypatronen. Een rode effen (solid) vachtkleur is dan ook moeilijk te verkrijgen.
Blauw - Deze kleur is de verdunde kleur zwart.
Creme - Deze kleur is de verdunde kleur rood.
Bruin - Effen bruine katten komen in het algemeen voor bij de Havana Brown. Bruin wordt vaak ook aangeduid met de term Chocolate.
Speciale effecten
Sommige vachten presenteren een speciaal effect, variërend van licht tot donker over de totale lengte van elke haar. De lichte kleur is meestal wit of creme. De donkere kleur kan bestaan uit diverse kleuren. Dit pigmentremmende effect wordt onderscheiden in drie varianten:
Tipped - Alleen de uiterste toppen van de haar is donker. Dit geeft het effect van de Chinchilla vacht. De kat lijkt geheel wit bedekt met een zilveren laag. Dit effect wordt ook aangeduid als "Shell".
Shaded - De haren zijn globaal voor de helft licht en voor de helft donker.
Smoke - Het grootste gedeelte van de haar is donker. De lichte ondervacht schijnt door als de kat beweegt.
Tabby patronen
Het tabby patroon in zijn diverse variaties is de meest in het wild voorkomende vacht patroon. De tijger is een gestreepte tabby, een luipaard een spotted tabby en de leeuw een tabby agouti. Deze tabby patronen zijn ook veel voorkomend bij de huiskat.
Dit patroon speelt een belangrijke rol als camouflage voor deze kat-achtigen. Verstoppen achter hoog gras, bladeren van struiken en bomen in combinatie met een vachtpatroon maken de roofdieren minder zichtbaar voor hun prooien.
In feite hebben de meeste katten een tabby patroon. Soms is het tabby patroon vaag en haast niet te onderscheiden. Als je een solid gekleurde kat goed in het licht bekijkt, is vaak een tabby-achtige kleurschakering waar te nemen op de individuele haren. Wit is de enige 100% solid kleur zonder enige vorm van tabby.
Het tabby patroon wordt gevormd door twee typen of gekleurde haren.
Het eerste type is samengesteld uit haren dat verantwoordelijk is voor de lichtere achtergrondkleur. Deze haren worden agouti genoemd. Als je een agouti haar van dichtbij bekijkt zijn er over de totale lengte van de haar diverse banden van verschillende kleuren waar te nemen.
Het tweede type is samengesteld uit de donkere haren die de uiteindelijke tabby patronen creëren.
Alle tabby katten hebben dezelfde uiterlijke markeringen op hun kop. Deze markeringen bestaan uit donkere lijnen die de letter M voorstellen
Striped - (Mackerel) De kat heeft verticale strepen over het lichaam. Mackerel patroon doet denken aan een visgraat
Blotched - (Marbled) De strepen creëren een gevlekt patroon van ronde strepen en cirkels.
Spotted - De donkere kleuren verschijnen als ronde vlekken over het gehele lichaam.
Ticked - Deze tabby heeft alleen agouti haren over het gehele lichaam. Er zijn geen duidelijke markeringen behalve het typische M-patroon op de kop.
De tabby patronen komen voor in verschillende kleuren, zwart, rood, blauw, chocolate, creme en vele anderen.
Tabby patronen kunnen ook voorkomen in combinaties van andere kleurpatronen. Bijvoorbeeld een bi-color in de combinatie red-tabby met wit. Het tabby patroon is zichtbaar op de gekleurde vlekken.
Ook colorpoints vachtkleuren kunnen tabby markeringen hebben. De tabby tekening is dan alleen te zien op de donkergekleurde delen van de vacht.